NOWOTWORY REGIONU GŁOWY I SZYI

Dr M. Rucińska omówiła zagadnienia dotyczące nowotworów regionu głowy i szyi (przedstawiono 82 prace), w szczególności leczenia skojarzonego zaawansowanych nowotworów tego regionu (abstr. 6009, 6010) (tab. II), radioterapii z użyciem techniki IMRT (abstr. 6006, 6038) (tab. III), roli zakażenia HPV w raku ustnej części gardła oraz możliwości leczenia anemii.

Na szczególną uwagę zasługują analizy pacjentów z rozpoznanym rakiem ustnej części gardła, pod kątem wpływu infekcji HPV na rokowanie. Gillison i wsp. (abstr. 6003) przyjrzeli się chorym, włączonym do badania RTOG 0129. Pacjenci HPV(+) lepiej odpowiadali na leczenie i odnieśli bezwzględny 30% zysk w przeżyciach 5letnich. Także Rischin i wsp. (abstr. 6004) uzyskali lepsze wyniki leczenia w grupie chorych HPV(+) w porównaniu z chorymi HPV() (2ysOS 94% vs 77%). Rak ustnej części gardła u chorych HPV(+) jest odmienny pod względem biologicznym od raka u chorych HPV(), co uzasadnia oddzielne analizowanie obydwu podgrup chorych w badaniach klinicznych.

Pacjenci z rozpoznaną niedokrwistością w przebiegu choroby nowotworowej byli objęci badaniem DAHANCA 10 (abstr. 6007) i randomizowani do ramienia leczonego darbepoetyną alfa lub do ramienia kontrolnego. Wyniki leczenia onkologicznego były gorsze w grupie leczonej darbepoetyną.
 
NOWOTWORY PŁUCA

Kolejny wykład poprowadził prof. M. Krzakowski, omawiając zagadnienia dotyczące raka płuca, w tym przede wszystkim jego uwarunkowań hormonalnych, chemioterapii uzupełniającej, leczenia paliatywnego I i II linii (abstr. 8011) oraz poszukiwania biomarkerów leczenia systemowego (tab. IV).

W opinii autora prezentacji na szczególną uwagę zasługuje badanie określone jako Women's Health Initiative Trial (abstr. CRA1500). Chlebowski i wsp. zaprezentowali m.in. wyniki odnoszące się do uwarunkowań hormonalnych raka płuca.

Zaobserwowano, że u kobiet po menopauzie z rozpoznanym niedrobnokomórkowym rakiem płuca substytucja hormonalna pogarsza rokowanie.

Uaktualniona analiza badania JBR. 10 (abstr. 7501) potwierdziła skuteczność uzupełniającej chemioterapii pooperacyjnej u chorych w niskim stadium choroby (bezwzględna różnica wynosi 11 %). Analiza wyników w stopniu IB w zależności od wielkości guza (> i < 4 cm) pozwoliła autorom badania wykazać korzyści w przeżyciu u chorych z guzem > 4 cm.

Przedmiotem zainteresowania autorów kolejnych omawianych badań: CECOGJMEN (abst. CRA8000), SATURN (abstr. 8001) oraz ATLAS (abstr. LBA8002) było leczenie paliatywne i postępowanie podtrzymujące po leczeniu indukującym remisję. W badaniach tych wykazano skuteczność schematów eksperymentalnych przy akceptowalnej toksyczności (tab.II). W badaniu SATURN potwierdzono dodatkowo, że mutacja EGFR jest czynnikiem predykcyjnym dla leczenia erlotynibem. Podobne wyniki uzyskali Hirsch i wsp. (abstr.8026).

Trzeba podkreślić, że badania ilustrujące próby poszukiwania molekularnych czynników predykcyjnych w odniesieniu do leczenia systemowego stanowiły obszerną grupę (bad. IPASSabstr. 8006, bad. IALTBIO  abstr. CRA7502, abstr. 8006, 8026). Niestety, nie zawsze zdołano zidentyfikować czynnik molekularny, mającego znamienny wpływ na wyniki leczenia (np. analiza molekularna badania FLEX  abstr. 8007).

NOWOTWORY PRZEWODU POKARMOWEGO

Dr hab. M. WełnickaJaśkiewicz omówiła prace dotyczące leczenia zaawansowanego raka żołądka (abstr. 8510), skojarzonego leczenie raka trzustki, dróg żółciowych (abstr. 4503) i kanału odbytu (abstr. LBA4009) oraz leczenia raka odbytnicy (abstr. LBA4007, CRA4008).

Najbardziej znaczącym doniesieniem tej sesji było badanie oceniające nadekspresję receptora HER 2 u pacjentów z rozpoznanym zaawansowanym rakiem żołądka (abstr. 4556). Bang i wsp. udowodnili, że chorzy z nadekspresją tego receptora odnosili znamienną statystycznie korzyść z leczenia trastuzumabem (OS 11,1 mieś. vs 13,8mies.). Leczenie to w skojarzeniu z chemioterapią może się okazać opcją dla tej grupy chorych i konieczna jest analiza w kolejnych badaniach klinicznych.

Badanie GIP 1 (abstr. 4504) przeprowadzone u chorych na zaawansowanego raka trzustki, u ktorych w ramieniu eksperymentalnym do gemcytabiny dodawano dsplatynę, wykazało pogorszenie wyników leczenia w porównaniu ze schematem z samągemcytabiną (OS 7,2 mieś. vs 8,3 mieś.).

Spośród licznych badań, w których poszukiwano molekularnych czynników prognostycznych i predykcyjnych warto zwrócić uwagę na doniesienie oznaczone jako 4001. Tejpar i wsp. próbowali określić rolę niestabilności mikrosatelitarnej (MSIH) u chorych objętych badaniem PETACC 3, leczonych 5Fluorouracylem z powodu raka jelita grubego. Chorzy z wysoką niestabilnością mikrosatelitaną osiągali znamiennie lepsze wyniki leczenia (DFS 83% vs 63%), szczególnie w II stopniu zaawansowania klinicznego.

CZERNIAKI ORAZ MIĘSAKI TKANEK MIĘKKICH I KOŚCI

Krytyczne omówienie prac dotyczących czerniaków oraz mięsaków tkanek miękkich i kości przedstawił dr hab. P. Rutkowski.

W pracach odnoszących się do czerniaków (łącznie 104 doniesienia) uwidaczniało się dążenie do dokładniejszego przewidywania wyników leczenia w danym stopniu zaawansowania klinicznego oraz poszukiwanie wiarygodnych markerów rokowniczych.

Najwięcej dyskusji wywołało badanie grupy z Rotterdamu, które dotyczyło przeżycia chorych z minimalnymi przerzutami do węzłów chłonnych (abstr. 9005). Udowodniono, że wielkość przerzutu czerniaka skóry do węzła wartowniczego koreluje z grubością tego czerniaka, co świadczy o związku pomiędzy ogniskiem pierwotnym, a wielkością przerzutu w regionalnym węźle chłonnym. Grubość ogniska pierwotnego, owrzodzenie, położenie przerzutu i wielkość mikroprzerzutu są najistotniejszymi czynnikami rokowniczymi.

Ciekawym doniesieniem było pierwsze badanie, które pozwala na wyodrębnienie grupy chorych na czerniaki, która wymaga leczenia celowanego (abstr. 9007). Stanowi ono analizę dwóch wcześniejszych badań EORTC, w których chorzy otrzymywali interferon. Eggermont i wsp. udowodnili, że leczenie uzupełniające interferonem poprawia skuteczność terapii u chorych z owrzodzeniem ogniska pierwotnego.

Przegląd autor prezentacji zakończył krótkim omówieniem badania z Centrum Onkologii w Warszawie, w których oceniano skuteczność adiuwantowej szczepionki z komórkami dendrytycznymi (abstr. 9039). Immunoterapia wydaje się być obiecującą metodą leczenia, wymagającą jednak dalszych badań.

Przechodząc do zagadnień dotyczących mięsaków tkanek miękkich i kości dr hab. P. Rutkowski zaznaczył, że wiele przedstawionych prac wskazywało przede wszystkim na konieczność coraz dokładniejszej analizy poszczególnym podtypów mięsaków.

Zidentyfikowano nowe cele molekularne w mięskach bardzo rzadkich, do tej pory opornych na standardowe leczenie (abstr. 10502). W badaniu SARC (abstr. 10503) z udziałem przeciwciała monoklonalnego przeciwko receptorowi insulino podobnego czynnika wzrostu typu I uzyskano odpowiedzi głównie w mięsaku Ewinga (tab. V). Schuetze i wsp. potwierdzili skuteczności imatynibu w leczenie zaawansowanego dermatofibrosarcoma na największej opisanej do tej pory grupie chorych (abstr. 10520).

Heinrich i wsp przedstawili pracę (abstr. 10500), w której udowodnili wyższą aktywność sorafenibu in vitro niż sunitynibu i imatynibu przeciwko wtórnym mutacjom w GIST. W opinii dr Rutkowskiego było to jedno z ważniejszych doniesień sesji dotyczącej mięsaków.
 
Dwa omawiane badania udowadniały skuteczność uzupełniającej chemioterapii w leczeniu wysokozłośliwych mięsaków tkanek miękkich, np. sarkoma synoviale (abstr. 10504, 10505).

Spośród prac dotyczących mięsaków kości warto zwrócić uwagę na dwa doniesienia. Thomas i wsp. (abstr. 10510) udowodnili skuteczność leczenia denosumabem guza olbrzymiokomórkowego kości (86% chorych odpowiedziało na leczenie). Tap i wsp. (abstr. 10514) potwierdzili, że w guzie o typie osteosarcoma przed i pooperacyjna chemioterapia poprawia przeżycia.

RAK PIERSI

Prof. J. Jassem przyznał, że na kongresie ASCO, tradycyjnie już, najwięcej miejsca poświęcono rakowi piersi (440 doniesień). Omawiane badania dotyczyły głównie leków ukierunkowanych molekularnie oraz indywidualizacji leczenia systemowego.

Jednym z ważniejszych wydarzeń kongresu było przedstawienie przez J. 0'Shaughnessy i wsp. wyników randomizowanego badania II fazy u chorych z przerzutowym, potrójnie negatywnym rakiem piersi (abstr. 3). Pacjentki otrzymywały gemcytacinę z karboplatyną lub gemcytabinę, karboplatynę oraz inhibitor PARP 1, czyli polimerazy poli (ADPrybozy): BSI201. Uzyskano dwukrotnie dłuższy czas do progresji i znamienne statystycznie wydłużenie czasu przeżycia w ramieniu eksperymentalnym.

Tutt i wsp. udowodnili, że chore na zaawansowanego raka piersi z dziedziczną mutacją BRCA1 / 2, u których wystąpiła progresja po wcześniejszej chemioterapii, odpowiadają na leczenie Olaparibem (abstr. CRA501).

Szereg badań dotyczyło chorych HER 2dodatnich z progresją po trastuzumabie, u których podawano nowy lek w skojarzeniu z trastuzumabem (abstr. 1004, 1022, 1023), uzyskując odpowiedź kliniczną w kolejnej linii leczenia.

Badanie RIBBON1 (abstr. 1005) dedykowano chorym HER 2ujemnym z rozpoznanym zaawansowanym rakiem piersi. Zastosowano w kolejnej linii leczenia połączenie bewacyzumabu z kapecytabiną lub taksoidami/antracyklinami uzyskując poprawę wyników leczenia (PFS 8,6 mieś. vs 5,7 mieś. lub 9,2 mieś. vs 8,0 mieś.)

Podobnie jak w innych lokalizacja, także i w raku piersi wiele grup badaczy skupiło się na poszukiwaniu wiarygodnych molekularnych czynników predykcyjnych i prognostycznych (abst. 523, 511, 544).

Na zakończenie warto zwrócić uwagę na badanie, oceniające wpływ inhibitorów cytochromu CYP2D6, którymi są np. inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny, na efekt hormonoterapii tamoksyfenem. Aubert i wsp. (abstr. CRA508) zasugerowali, że przyjmowanie leków z tej grupy może zmniejszyć skuteczność stosowanego równocześnie tamoksyfenu.

CHŁONIAKI

Dr R. Zaucha, przedstawiając zagadnienia dotyczące chłoniaków (106 doniesień), zwróciła uwagę na fakt, że w związku z systematycznym starzeniem się społeczeństw zachorowalność na chłoniaki stale rośnie.

Badanie Schustera i wsp. jako jedyne, dotyczące tej tematyki, zostało wytypowane przez organizatorów kongresu ASCO do przedstawienia podczas sesji plenarnej.
Oceniano skuteczność i bezpieczeństwo szczepionki IdKLH w leczeniu chłoniaków grudkowych (abstr. 2). Podawano ją chorym z całkowitą remisją trwającą co najmniej rok po leczeniu systemowym. Wyniki (OS 95,4% vs 91,2%) upoważniają do dalszych badań.

Chłoniaków NK/T dotyczyło doniesienie Yamaguchi i wsp. (abstr. 8549), w którym oceniali oni skuteczność i toksyczność radiochemioterapii z udziałem schematu DeVIC w leczeniu I linii chłoniaka jamy nosowej. Wyniki okazały się obiecujące (2yrOS 78%) przy akceptowalnej toksyczności.

Badania dotyczące chłoniaków rozlanych z dużych komórek B (DLBCL) (abstr. 8502,8506,8509) skupiały się w znacznej mierze na ocenie kolejnych linii leczenia systemowego, co niestety nie pozwoliło na sformułowanie żadnych, mających implikacje kliniczne, wniosków.

Na koniec jedno z doniesień dotyczących choroby Hodgkina. Rineer i wsp. (abstr. 8511) przeanalizowali retrospektywnie historie chorób 9729 pacjentów, którzy w latach 19902004 byli leczeni z powodu choroby Hodgkina we wczesnych stopniach zaawansowania. 55% chorych otrzymało leczenie promieniami. Radioterapia w skojarzeniu z chemioterapią znamiennie poprawiała wyniki leczenia w porównaniu z grupą otrzymującą tylko chemioterapię (10ysOS: 94,8% vs 88,6%).

LECZENIE WSPOMAGAJĄCE

Zagadnienia leczenia wspomagającego w onkologii omówiła dr R. Zaucha. Rozpoczęła od doniesienia, w którym Lee i wsp. próbowali zdefiniować pojęcie ąbest supportive care", które niestety bardzo często jest utożsamiane z brakiem jakiegokolwiek leczenia (abstr. 9639).

Próbę przeanalizowania reakcji onkologów na ujawnienie się u pacjentów kardiotoksyczności stosowanego leczenia onkologicznego podjęli Telli i wsp. (abstr. 9527). Wykazano, że większość pacjentek z rakiem piersi, które są leczone antracyklinami w sposób standardowy poza badaniami klinicznymi, nie otrzymuje profilaktyki niewydolności serca, a w przypadku jej klinicznego ujawnienia się  nie otrzymuje optymalnego leczenia.

Kuderer i wsp. (abstr. 9537) przedstawiła wyniki metaanalizy badań klinicznych pod kątem zastosowania heparyn niskocząsteczkowych w profilaktyce zakrzepicy żylnej. Nie udowodniono zysku z takiego postępowania u chorych leczonych ambulatoryjnie. Pomocnym może się okazać obliczenie wskaźnika ryzyka choroby zakrzepowozatorowej zgodnie z wytycznymi opublikowanymi w tym roku przez R. Sud w Thrombosis Research.

Wykazano skuteczność nowych leków w zmniejszaniu nasilenia uderzeń gorąca u kobiet leczonych z powodu raka piersi (abstr. 9513) i poprawie gęstości mineralnej kości u chorych leczonych z powodu raka piersi i stercza (abstr. 9520). Na zakończenie prezentacji dr Zaucha omówiła badanie Poon i wsp. (abstr. 9504), którzy przyjrzeli się bliżej całościowej ocenie geriatrycznej (COG). Mimo niewątpliwych zalet jest ona na tyle rozbudowana, że utrudnia to jej stosowanie w codziennej praktyce klinicznej.

NOWOTWORY GINEKOLOGICZNE

Dr A. Łącko omówiła zagadnienia odnoszące się do nowotworów ginekologicznych, wybierając z przedstawionych w Orlando 96 prac dziewięć doniesień, dotyczących leczenia raka jajnika, radiochemioterapii w leczeniu raka szyjki macicy oraz biopsji węzła wartowniczego we wczesnym raku szyjki macicy i raku sromu.

W sesji plenarnej zaprezentowano pracę (abstr. 1), w której Rustin i wsp. porównali chemioterapię wczesną i opóźnioną u chorych z nawrotem biochemicznym raka jajnika, ocenionym jako wzrost stężenia Ca125. Chemioterapię kolejnej linii włączano u pacjentek z progresją markerową od razu lub po pojawieniu się objawów klinicznych. Nie zaobserwowano różnic w przeżyciach całkowitych, natomiast wcześniejsze włączenie chemioterapii pogarszało jakość życia chorych (mediana czasu w dobrym komforcie żyda 9,2 mies. vs 7,1 mies.).

Wiele grup badawczych koncentrowało się na próbach modyfikacji chemioterapii w leczeniu raka jajnika, w celu zwiększenia jego skuteczność lub poprawienia profilu toksyczności (abstr. LBA5508, LBA5509, LBA5510).

Godne uwagi jest badanie II fazy (abstr. CRA5500) u chorych na zaawansowanego raka jajnika, którym podawano Olaparib (doustny inhibitor PARP) w monoterapii. Do badania włączono chore z mutacją BRCA1 /2, wcześniej intensywnie leczone systemowo, z których wiele było opornych na platynę. Uzyskano 33% obiektywnych odpowiedzi, a czas jej trwania wynosił 10 miesięcy. Lepiej odpowiadały chore, u których stwierdzono oporność na platynę.

Badania z udziałem radiochemiotrapii w leczeniu raka szyjki macicy nie pozwoliły na ustalenie optymalnego schematu leczenia (abstr. CRA5507).

Ostatnia grupa zagadnień dotyczyła biopsji węzła wartowniczego w raku sromu (abstr. 5505) i wczesnym raku szyjki macicy (abstr. 5506). Procedura ta wydaje się bezpieczna u chorych na wczesnego raka sromu < 4 cm, natomiast u chorych na wczesnego raka szyjki macicy pozostaje w sferze eksperymentalnej.
 
NOWOTWORY OUN

Zagadnienia odnoszące się do nowotworów ośrodkowego układu nerwowego przedstawił dr R. Dziadziuszko skupiając się na pracach dotyczących badań II fazy w glejaku wielopostaciowym (abstr. 2000, 2003), adiuwantowej radioterapii całego mózgowia po leczeniu guzów przerzutowych oraz leczenia nawrotu rdzeniarka płodowego.

Na szczególną uwagę zasługuje badanie III fazy EORTC 2295226001 (abstr. 2008), w którym Mueller i wsp. próbowali odpowiedzieć na pytanie, czy radioterapia całego mózgowia po usunięciu lub radiochirurgii 1 3 przerzutów guzów litych poprawia wyniki leczenia. Mediana czasu przeżycia całkowitego w grupie napromienianej i obserwowanej były podobne, podczas gdy mediana czasu wolnego od progresji była dłuższa w grupie chorych napromienianych (4,6 mies. vs 3,4 mies.). W grupie napromienianej zaobserwowano ponadto znamienne zmniejszenie ryzyka progresji śródczaszkowej po 24 miesiącach (31 % vs 54%). Są to pierwsze ścisłe dane liczbowe dotyczące tego zagadnienia

Pfister i wsp. przedstawili interesujące wyniki dotyczące ryzyka nawrotu po leczeniu rdzeniarka płodowego u dorosłych (abstr. 2030), z uwzględnieniem kryteriów molekularnych. Wyodrębnienie grupy chorych o gorszym rokowaniu na podstawie molekularnej definicji ryzyka nawrotu wydaje się bardziej precyzyjne niż posługiwanie się kryteriami klinicznymi. Wykazano, że z gorszym rokowaniem wiążą się delecja 1 0q/amplifikacja 17q (5ysOS 41 %) oraz amplifikacja CDK6 (5ysOS 0%).

NOWOTWORY UKŁADU MOCZOWEGO

Omówienie tej tematyki przygotował dr hab. P. Potemski. Ze 106 doniesień zjazdowych wybrał 29 prac, dotyczących leczenia rozsianego raka nerki, hormonoopornego raka stercza, nowotworów jądra, a także zagadnień genetyki molekularnej, głównie w raku gruczołu krokowego.

Badania odnoszące się do nawrotowych nowotworów jądra oceniały skuteczność wysokodawkowanej chemioterapii (abstr. 5027, 5028, 5082), a także poszukiwały czynników prognostycznych w grupie chorych z nowotworami zarodkowymi (abstr. 5030). Grimison i wsp. (abstr. 5016) przedstawili badanie, w którym u chorych dobrze rokujących z rozpoznanym nasieniakiem zastosowano zmodyfikowany schemat BEP. W ośmioletnim okresie obserwacji odnotowano 10% pogorszenie wyników leczenia w ramieniu badanym.

Kolejna grupa doniesień dotyczyła raka nerki (abstr. LBA5019, 5020). W badaniu dotyczącym chorych leczonych sunitynibem (abstr. 5042) udowodniono, że najistotniejsze znaczenie predykcyjne ma stężenie dehydrogenazy kwasu mlekowego i czas od rozpoznania choroby do podjęcia leczenia. Sternberg i wsp. przedstawili randomizowane badanie III fazy (abstr. 5021) z użyciem pazopanibu w leczeniu chorych na zaawansowanego raka nerki. Udowodniono jego skuteczność w porównaniu z placebo w I linii leczenia (PFS 9,2 mies. vs 4,2 mies.).

Kilka grup badawczych skonstruowało nowe schematy leczenia u chorych na hormonooporego raka stercza (abstr. 5011, 5047, 5061), uzyskując obiecujące wyniki, wymagające dalszych badań. LuYao i wsp. przeanalizowali wyniki leczenia zachowawczego u chorych na miejscowo zaawansowanego raka gruczołu krokowego (abstr. 5010). Chorzy młodsi (6669 lat) rokowali gorzej niż chorzy starsi (7074 lata) jeżeli wskaźnik Gleasona był wyższy niż 7 (1 0ysOS 58% vs 74%).

RADIOTERAPIA

Zagadnienia dotyczące radioterapii przedstawiła dr M. Rucińska.

Wielu uczestników spotkania w Orlando za najbardziej znaczące uznało badanie MIRROR autorstwa TjanHeijnen i wsp. (abstr. CRA506). Przeanalizowano grupę chorych na raka piersi z izolowanymi komórkami nowotworowymi pN0(i+) lub mikroprzerzutami pN1 (mi) w węźle wartowniczym. Udowodniono niezamienny statystycznie zysk z leczenia miejscowego w grupie pN0(i+) i znamienny statystycznie w grupie pN1(mi). W obydwu grupach nie obserwowano wznów miejscowych po radioterapii w pięcioletnim okresie obserwacji. Dawood i wsp. (abstr. 507) próbowali określić wskazania do napromieniania chorych na raka piersi z przerzutami do 1—3 węzłów chłonnych pachowych. Udowodnili, że zysk z radioterapii odnoszą chore z guzem średnicy > 2cm.

Henderson i wsp. (abstr. LBA9084) przedstawili wyniki badania, dedykowanego chorym na czerniaka z przerzutami do regionalnego układu chłonnego. Randomizacji poddano pacjentów z ryzykiem wznowy > 25% i w ramieniu eksperymentalnym byli oni napromieniani w obszarze loży po limfadenektomii do dawki 48 Gy/g. Uzyskano wydłużenie czasu do wznowy miejscowej bez wpływu na przeżycia całkowite.

Zmniejszenie objętości napromienianej w przebiegu radioterapii raka pęcherza moczowego (abstr. 5022) oraz niedrobnokomórkowego raka płuca (abstr. 7541) pozwalało na redukcją powikłań popromiennych bez istotnego wpływu na skuteczność leczenia.

Schild i wsp. (abstr. 7544) chorych leczonych promieniami z powodu nieoperacyjnego niedrobnokórkowego raka płuca napromieniali do dawki 7478 Gy. Uzyskano obiecujące wyniki, które jednak wymagają potwierdzenia w toczącym się właśnie badaniu randomizowanym.

Skuteczność leczenia promieniami bolesnych przerzutów do kośćca była podobna, niezależnie od zastosowanego schematu radioterapii (abstr. 9521, 9522).

Na koniec zagadnienie profilaktycznego napromieniania mózgowia w niedrobnokomórkowym raku płuca. Goreiwsp. (bad. RTOG0214abstr. 7506) randomizowali chorych do ramienia otrzymującego profilaktycznie 30 Gy w 15 frakcjach lub ramienia obserwowanego. Odnotowano zmniejszenie ilości przerzutów w mózgowiu, bez wpływu na przeżycia całkowite oraz wolne od choroby.

MISSCELLANEA

Tematy różne omówione przez dr R. Dziadziuszko obejmowały podsumowanie sesji dotyczących wczesnych badań klinicznych oraz opieki zdrowotnej w onkologii

Autor prezentacji zwracał m.in. uwagę na badania z użyciem nowych obiecujących leków (abstr. 3509, 3510) oraz na doniesienie dotyczące badań przesiewowych w kierunku wtórnych nowotworów (abstr. CRA6501). Natan i wsp. wykazali, że osoby leczone z powodu nowotworu złośliwego w dzieciństwie (przed 21. r.ż.) nie wykonują badań przesiewowych zgodnie z zaleceniami. Posłużono się tutaj wytycznymi zamieszczonymi na stronie www.survivorshipguidelines.com, które w opinii autora omówienia zasługują na zainteresowanie.

PODSUMOWANIE

Coroczne "Spotkanie Po ASCO" wpisało się już na trwałe do kalendarza konferencji onkologicznych i należy do najważniejszym spotkań naukowych zarówno dla onkologów klinicznych, jak i radioterapeutów. Organizatorzy zapraszają na kolejne, które odbędzie się w Gdańsku w dniach 23 lipca 2010 roku.

..............................................................................................................................................................

* Adres do korespondencji:

Lek. med. Monika Giglok
II Klinika Radioterapii,
Centrum Onkologii  Instytut im. Marii
SkłodowskiejCurie
ul. Wybrzeże Armii Krajowej 15,
44100 Gliwice
email: mgiglok@io.gliwice.pl

Pracę nadesłano: 01.09.2009 r.
Przyjęto do druku: 05.10.2009 r.